1. Dersin Konusu: Kalem Suresi ve Yeminlerin Anlamı
Ders, Kur''an''da ilmin önemini vurgulayan ayetler serisinin devamı niteliğindedir (Daha önce Alak Suresi 5. ayet ve Bakara Suresi 30. ayet işlenmişti). Bu derste Kalem Suresi''nin ilk 4 ayeti ele alınmaktadır:
`Nûn. Kaleme ve (yazanların) onunla yazdıklarına andolsun ki, sen -Rabbinin nimeti sayesinde- mecnun (deli) değilsin. Şüphesiz senin için kesintisiz bir mükafat vardır ve sen elbette yüce bir ahlak üzeresin.` (Kalem, 1-4)
2. Kalem Suresi''nin Analizi
Mukattaa Harfi (Nûn): Surenin başında yer alan `Nûn` harfi üzerine çeşitli görüşler vardır (Surenin adı, meydan okuma, Allah ile Peygamber arasında şifre vb.).
Yemin: Allah, kaleme ve yazılanlara (satırlara) yemin etmektedir.
Açıklanan Üç Gerçek: Yeminin ardından Peygamberimiz hakkında üç önemli hakikat vurgulanır:
Sen deli (mecnun) değilsin.
Sana kesintisiz (bitmeyen) bir mükafat vardır.
Sen yüce bir ahlak üzeresin.
3. Peygamberlere Atılan İftiralar
Tarih boyunca peygamberler genellikle iki suçlamayla karşılaşmıştır: `Deli` veya `Büyücü`.
İnkarcılar, Peygamberimizin getirdiği hakikatleri (Allah''ın birliği, ahiret vb.) akıllarına sığdıramadıkları için ona `deli` demişlerdir.
Sözlerinin etkileyiciliği karşısında çaresiz kaldıklarında ise `büyücü` iftirasını atmışlardır.
Ayet, Peygamberin deli olmadığını, aksine Allah''ın nimeti (üstün akıl ve zeka) sayesinde en akıllı insan olduğunu vurgular.
4. Kur''an''da Yeminlerin Hikmeti
Allah''ın bir şeye yemin etmesinin (and içmesinin) iki temel sebebi vardır:
Açıklanan Konunun Önemini Vurgulamak: Yemin, ardından gelen mesajın hayati önem taşıdığını gösterir. Örneğin; Şems Suresi''nde 11 şey üzerine yemin edildikten sonra `Nefsini arındıran kurtulmuştur` denmesi, nefis tezkiyesinin önemini gösterir. Burada da kaleme yemin edilerek Peygamberin deli olmadığı ve yüce ahlakı vurgulanmıştır.
Üzerine Yemin Edilen Şeyin Değerini Göstermek: Allah değersiz bir şeye yemin etmez. İncire, zeytine, güneşe yemin etmesi onların kıymetini gösterdiği gibi; burada kaleme ve yazıya yemin etmesi, ilmin, yazının ve bilginin Allah katındaki üstün değerini kanıtlar.
5. Sonuç: İlim ve Medeniyet
Allah''ın kaleme ve yazıya yemin etmesi, ilmin kutsallığına işarettir. Bir toplumda kalemin ve kitabın (yazının) olması, o toplumun ilimle meşgul olduğunu ve uygarlaştığını gösterir. Bu ayetler, İslam''ın ilme verdiği değerin en açık delillerindendir.